Beverwijker (79) voor honderden euro’s opgelicht met digitale spookfacturen

BEVERWIJK - Een 79-jarige inwoner van Beverwijk is in korte tijd meerdere keren opgelicht door digitale spookfacturen die leken te zijn verstuurd door zijn internetprovider. Zijn zoon doet nu zijn verhaal om anderen te waarschuwen voor een veelvoorkomende vorm van online fraude waar zijn vader voor bijna vierhonderd euro is gedupeerd.

“Mijn vader ontving een mail dat zijn Ziggo-account geblokkeerd was. Alles in die mail leek echt, het logo, de lay-out, zelfs de manier waarop de tekst was geschreven,” vertelt zijn zoon Gerard*, die twee keer per week bij zijn vader langskomt omdat diens kortetermijngeheugen achteruitgaat. “Omdat zijn e-mailadres eindigt op Ziggo, vermoed ik dat oplichters er vanuit gingen dat hij daar klant is. Ze wisten precies waarop ze moesten inspelen.”

De mail bevatte de verontrustende melding dat zijn account was geblokkeerd en dat hij dit alleen kon herstellen door direct een betaling te doen. Het bedrag, van ongeveer 74 euro, leek te overzien. Maar na de eerste betaling bleven nieuwe mails, zogenaamd van Ziggo binnenkomen. “Mijn vader dacht telkens dat de betaling was mislukt,” zegt zijn zoon. “In een paar dagen tijd heeft hij meerdere keren betaald.” In totaal verloor de Beverwijker tussen de drie- en vierhonderd euro.

De oplichting kwam aan het licht omdat de man zijn zoon in paniek belde. Uiteindelijk bleek er niets te zijn geblokkeerd. “Ik zag direct dat de mail niet klopte. De mail leek op een van Ziggo, maar het was een vreemd en niet-herleidbaar mailadres. Toen viel alles op zijn plek: dit waren spookfacturen.”

Druk en paniek

Volgens politievoorlichter Roxy Meints- Spaargaren, specialist digitale oplichting binnen politie-eenheid Noord-Holland is blij met de alertheid van de zoon van het slachtoffer waardoor de oplichting aan het licht kwam: “Ouderen zijn extra kwetsbaar voor dit soort digitale oplichting, omdat ze doorgaans minder vertrouwd zijn met technologie en daardoor moeilijker herkennen wanneer ze slachtoffer zijn van fraude. Het is belangrijk dat we als samenleving waakzaam blijven en ouderen ondersteunen in het herkennen van gevaren. Ouders en grootouders die minder digitaal vaardig zijn, kunnen vaak niet zelf de juiste stappen nemen. Hou dus altijd een oogje in het zeil en help hen om zich tegen dit soort oplichters te beschermen." Zijn ze opgelicht? Help dan mee met het doen van aangifte bij de politie.

Veel slachtoffers

Tanya Wijngaarde van de Fraudehelpdesk ziet dat digitale spookfacturen veel slachtoffers maakt. “We ontvangen dagelijks meldingen van valse betalingsverzoeken die nauwelijks van echte te onderscheiden zijn,” aldus Wijngaarde. “Criminelen kopiëren logo’s en huisstijlen, waardoor veel mensen denken dat ze een legitieme factuur openen. Criminelen maken gebruik van urgentie om mensen snel te laten handelen.

Een melding dat je account geblokkeerd is, is voor veel mensen reden tot paniek. Bovendien zien de valse mails en facturen er zo echt uit, dat mensen bij een eerste blik denken met het echte bedrijf te maken te hebben. Juist dan is het belangrijk even een pauze te nemen en niet direct tot betaling over te gaan. Neem dan contact op met je leverancier en vraag of het klopt dat je de factuur ontvangt. Op onze website vind je een handig overzicht van valse e-mails die worden rondgestuurd. Zie www.fraudehelpdesk.nl/actueel/valse-emails .”

‘Kijk mee in de mailbox van je ouders’

De zoon van het slachtoffer heeft inmiddels duidelijke afspraken met zijn vader gemaakt. “Hij stuurt mij voortaan alles door waarvoor hij moet betalen. Ik kijk mee op zijn bankrekening en we hebben samen ongewenste mailadressen geblokkeerd. Voor veel mensen lijkt dat een stap te ver, maar het voorkomt dat je telkens achteraf schade moet herstellen. Verder kan je ellende voorkomen door het verlagen van het daglimiet: Voor ouderen kan dat net wat extra bescherming bieden.”

Deel ook je ervaring en waarschuw anderen

Burgemeester Smit van Beverwijk ziet dat cybercriminelen slim inspelen op vertrouwen en onzekerheid: “Juist dat maakt digitale oplichting verraderlijk en ingrijpend. Door persoonlijke ervaringsverhalen te delen, bijvoorbeeld via hetslachtofferspreekt.nl, waarschuwen inwoners elkaar en zorgen we voor meer herkenning en bewustwording. Zo helpen we elkaar om alert te blijven en voorkomen we nieuwe slachtoffers.”

Ben je ook slachtoffer geweest van internetcriminaliteit en wil je je ervaring (anoniem) delen om anderen te waarschuwen? Bezoek dan www.hetslachtofferspreekt.nl. Je kunt je ervaring en contactgegevens ook mailen naar [email protected] .