BEVERWIJK - Een 79-jarige inwoner van Beverwijk is in korte
tijd meerdere keren opgelicht door digitale spookfacturen die leken te zijn
verstuurd door zijn internetprovider. Zijn zoon doet nu zijn verhaal om anderen
te waarschuwen voor een veelvoorkomende vorm van online fraude waar zijn vader
voor bijna vierhonderd euro is gedupeerd.
“Mijn vader ontving een mail dat zijn Ziggo-account
geblokkeerd was. Alles in die mail leek echt, het logo, de lay-out, zelfs de
manier waarop de tekst was geschreven,” vertelt zijn zoon Gerard*, die twee
keer per week bij zijn vader langskomt omdat diens kortetermijngeheugen
achteruitgaat. “Omdat zijn e-mailadres eindigt op Ziggo, vermoed ik dat
oplichters er vanuit gingen dat hij daar klant is. Ze wisten precies waarop ze
moesten inspelen.”
De mail bevatte de verontrustende melding dat zijn account
was geblokkeerd en dat hij dit alleen kon herstellen door direct een betaling
te doen. Het bedrag, van ongeveer 74 euro, leek te overzien. Maar na de eerste
betaling bleven nieuwe mails, zogenaamd van Ziggo binnenkomen. “Mijn vader
dacht telkens dat de betaling was mislukt,” zegt zijn zoon. “In een paar dagen
tijd heeft hij meerdere keren betaald.” In totaal verloor de Beverwijker tussen
de drie- en vierhonderd euro.
De oplichting kwam aan het licht omdat de man zijn zoon in
paniek belde. Uiteindelijk bleek er niets te zijn geblokkeerd. “Ik zag direct
dat de mail niet klopte. De mail leek op een van Ziggo, maar het was een vreemd
en niet-herleidbaar mailadres. Toen viel alles op zijn plek: dit waren
spookfacturen.”
Druk en paniek
Volgens politievoorlichter Roxy Meints- Spaargaren,
specialist digitale oplichting binnen politie-eenheid Noord-Holland is blij met
de alertheid van de zoon van het slachtoffer waardoor de oplichting aan het
licht kwam: “Ouderen zijn extra kwetsbaar voor dit soort digitale oplichting,
omdat ze doorgaans minder vertrouwd zijn met technologie en daardoor moeilijker
herkennen wanneer ze slachtoffer zijn van fraude. Het is belangrijk dat we als
samenleving waakzaam blijven en ouderen ondersteunen in het herkennen van
gevaren. Ouders en grootouders die minder digitaal vaardig zijn, kunnen vaak
niet zelf de juiste stappen nemen. Hou dus altijd een oogje in het zeil en help
hen om zich tegen dit soort oplichters te beschermen." Zijn ze opgelicht?
Help dan mee met het doen van aangifte bij de politie.
Veel slachtoffers
Tanya Wijngaarde van de Fraudehelpdesk ziet dat digitale
spookfacturen veel slachtoffers maakt. “We ontvangen dagelijks meldingen van
valse betalingsverzoeken die nauwelijks van echte te onderscheiden zijn,” aldus
Wijngaarde. “Criminelen kopiëren logo’s en huisstijlen, waardoor veel mensen
denken dat ze een legitieme factuur openen. Criminelen maken gebruik van
urgentie om mensen snel te laten handelen.
Een melding dat je account geblokkeerd is, is voor veel
mensen reden tot paniek. Bovendien zien de valse mails en facturen er zo echt
uit, dat mensen bij een eerste blik denken met het echte bedrijf te maken te
hebben. Juist dan is het belangrijk even een pauze te nemen en niet direct tot
betaling over te gaan. Neem dan contact op met je leverancier en vraag of het
klopt dat je de factuur ontvangt. Op onze website vind je een handig overzicht
van valse e-mails die worden rondgestuurd. Zie
www.fraudehelpdesk.nl/actueel/valse-emails .”
‘Kijk mee in de mailbox van je ouders’
De zoon van het slachtoffer heeft inmiddels duidelijke
afspraken met zijn vader gemaakt. “Hij stuurt mij voortaan alles door waarvoor
hij moet betalen. Ik kijk mee op zijn bankrekening en we hebben samen
ongewenste mailadressen geblokkeerd. Voor veel mensen lijkt dat een stap te
ver, maar het voorkomt dat je telkens achteraf schade moet herstellen. Verder
kan je ellende voorkomen door het verlagen van het daglimiet: Voor ouderen kan
dat net wat extra bescherming bieden.”
Deel ook je ervaring en waarschuw anderen
Burgemeester Smit van Beverwijk ziet dat cybercriminelen
slim inspelen op vertrouwen en onzekerheid: “Juist dat maakt digitale
oplichting verraderlijk en ingrijpend. Door persoonlijke ervaringsverhalen te
delen, bijvoorbeeld via
hetslachtofferspreekt.nl, waarschuwen inwoners elkaar
en zorgen we voor meer herkenning en bewustwording. Zo helpen we elkaar om
alert te blijven en voorkomen we nieuwe slachtoffers.”
Ben je ook slachtoffer geweest van internetcriminaliteit en
wil je je ervaring (anoniem) delen om anderen te waarschuwen? Bezoek dan
www.hetslachtofferspreekt.nl. Je kunt je ervaring en contactgegevens ook mailen
naar
[email protected]
.